Abteilungen

utroque a exercitui inter iniqua loca disposuit . Ipse b

cum quingentis ferme viris 1 Arduennam silvam Am

blavamque 2 villam ascensu superat c , et de summa d

colle hostium castra copiasque considerans , quid illis

dampni inferre potuisset e , prudentissima meditatione

tractabat . Erat autem exercitus grandis nimis 3 , coo

periens planiciem 4 , in qua Amblava villa publica 5 sita

est . Erat autem hora prandii , et exercitus Hilperici f ,

estivum ut suadebat tempus , in tentoriis et umbraculis 6

reficiebat corpora sua . Cumque invictus 7 princeps

summa d de colle imminenti lumine g . 8 perlustraret ,

accessit ad eum quidam ex militibus postulans , ut sibi

permitteret impetu singulari hostium cuneos perturbare .

Cumque hoc precibus vix tandem impetraret , arrepto

cursu medium discumbentium irrupit h agmen . Arrepto

que eminus a . 9 clipeo gladium eduxit , et ab interioribus

ad exteriora cursum dirigens , omnes quoscumque i emi

nus a . 9 invenit trucidat , afforeque k illis Carolum l magnis

vocibus proclamat . Concurrunt igitur undique hostem

que bachantem trucidare nituntur . Ipse vero ad fidum

presidium domini sui capiendum celerrimo cursu pro

perabat . Carolus l * vero cernens militem suum in ex

tremis periculis vitae positum non passus est ipsum

perire , sed impiger m socios arma capere iubet pericli

tantique famulo audax liberator occurrit . Ereptumque ,

716 .

cf . C . Fr . c . 9 . * f . 5c .

a) ita A1 . B1 . b) vero add . B1 . c) susceperat A1 . d) ita A1 . B1 ; cf .

supra p . 11 , l . 6 . e) posset B1 . f) Chilp . B1 . g) omnia manu correctoris

superscr . B1 , ut loco mutilo mederetur . h) inrupit B1 . i) quoscuque A1 . k) ad

foreque B1 . l) Kar . B1 . m) inpiger B1 .

1) Cf . infra a . 782 ( viros quasi quatuor milia quingentos) . 2) Am

blève , ad flumen eiusdem nominis , prope Malmédy . Pugna tamen Am

blavensis , ut iam D . Bouquet , ' Recueil ' II , p . 683 , et Pertz , SS . I ,

p . 323 , n . 25 , monuerunt , nonnisi cum Chilpericus Colonia rediret con

tigit ( v . infra) . Descriptio pugnae pro commenticia habenda ; cf . Breysig ,

' Karl Martell ' p . 114 sq .; L . de Ranke , ' Weltgeschichte ' V , 1 , p . 276 sq .;

2 , p . 296 sq . Attamen id quod Bonnell ( p . 176 sq .; cf . etiam p . 165 ,

n . 4) , levissimis argumentis nisus , suspicatur , rem a . 987 . Lauduni

gestam narranti exemplum praebuisse , plane neglegendum , praesertim

cum ista sine dubio multo prius scripta sint . 3) Ezech . 37 , 10 :

exercitus grandis nimis valde . O . H .- E . 4) Hanc vocem in nostris ali

quando reperire potes ( cf . infra p . 23 , l . 13 ; a . 743 . 787 . 805) . 5) Cf .

supra p . 14 , n . 13 . 6) Cf . 3 . Reg . 20 , 12 : bibebat ipse et reges in umbra

culis . 7) Cf . supra p . 5 , n . 1 . 8) Legendumne imminentem hostem

perlustraret ? Cf . supra l . 3 . 4 : de summa colle hostium castra

copiasque considerans . 9) Legendumne cominus ?